خودروهای برقی بهعنوان آیندهی صنعت حملونقل شناخته میشوند. با افزایش نگرانیها دربارهی آلودگی هوا، تغییرات اقلیمی و هزینههای سوخت، خودروسازان به سمت تولید خودروهای برقی روی آوردهاند. در این مقاله به چهار دستهی مهم از خودروهای برقی (BEV، HEV، PHEV، EREV) پرداخته و آنها را از نظر ساختار، مزایا، معایب، برندها و بازار بررسی میکنیم.
انواع خودروهای برقی
در حال حاضر، خودروهای برقی به چند دستهی اصلی تقسیم میشوند:

۱. خودروی تمامبرقی
(Battery Electric Vehicle) BEV
این خودروها تنها با باتری کار میکنند و فاقد موتور احتراق داخلی هستند. شارژ آنها از طریق پریز برق ((AC یا DC) انجام میشود و برد مسافتی بالایی دارند (۲۰۰ کیلومتر به بالا).
نمونهها:
کی ام سی EJ7
آ ئودی Q5
فولکس واگن ID4

2. هیبریدی معمولی
(Hybrid Electric Vehicle) HEV
این خودروها باتری را از طریق سیستم ترمز احیاکننده و موتور بنزینی شارژ میکنند. نیازی به اتصال به برق ندارند.
نمونهها:
تویوتا پریوس

3. هیبرید شارژی
(Plug-in Hybrid Electric Vehicle) PHEV
این مدلها هم موتور بنزینی دارند و هم باتری قابل شارژ. میتوانند مسافت کوتاهی (۳۰ تا ۸۰ کیلومتر) را فقط با برق طی کنند و بعد از اتمام شارژ، موتور بنزینی وارد مدار میشود.
نمونهها:
تیگو 8 پرو e پلاس
هاوال H6
نیسان سیلفی

4. برقی بُرد بلند
(Extended-Range Electric Vehicle) EREV
این خودروها دارای موتور الکتریکی اصلی برای حرکت هستند و یک موتور بنزینی کوچک بهعنوان ژنراتور عمل میکند. موتور بنزینی مستقیماً چرخها را به حرکت درنمیآورد؛ بلکه برق تولید میکند تا باتری خودرو شارژ شده و موتور الکتریکی همچنان فعال بماند.
نمونهها:
مزدا EZ-6
| ویژگیها | BEV | HEV | PHEV | EREV |
| منبع اصلی انرژی | برق | بنزین+برق | بنزین+برق | برق (بنزین برای شارژ) |
| موتور محرک اصلی | الکتریکی | بنزینی | الکتریکی+بنزینی | الکتریکی |
| شارژ با کابل | دارد | ندارد | دارد | دارد |
| محدوده پیمایش برقی | بالا (200-500+ Km) | بسیار کم یا صفر | Km 80-30 | Km 120-60 |
| مصرف سوخت فسیلی | صفر | دارد | کم | بسیار کم |
| آلایندگی مستقیم | ندارد | دارد | کم | بسیار کم |
| زیر ساخت مورد نیاز | ایستگاه شارژر | ندارد | ایستگاه شارژر | ایستگاه شارژر |
بله، اما در بلندمدت با هزینه پایینتر شارژ و نگهداری، این اختلاف قیمت جبران میشود.
فقط خودروهای PHEV قابلیت حرکت کاملاً برقی در مسافت محدود را دارند.
بستگی به نوع شارژر دارد. با شارژر DC سریع، برخی خودروها در ۳۰ دقیقه تا ۸۰٪ شارژ میشوند. شارژ AC خانگی ممکن است بین ۶ تا ۱۰ ساعت طول بکشد.
با واکنش شیمیایی هیدروژن و اکسیژن، برق تولید کرده و موتور الکتریکی را تغذیه میکنند. تنها محصول جانبی، آب است.
بله، ولی در دماهای پایین ممکن است برد کمی کاهش یابد. با فناوریهای مدیریت حرارت، این مشکل کاهش پیدا کرده است.
خودروهای برقی و هیبریدی با توجه به دغدغههای محیط زیستی و اقتصادی، در حال تبدیل شدن به آیندهی حملونقل هستند. با پیشرفت زیرساختهای شارژ، کاهش قیمت باتریها و حمایتهای دولتی، شاهد رشد چشمگیر این خودروها در بازار ایران و جهان خواهیم بود.